Wat is de ZEZ-uitkering precies?
De ZEZ-regeling is een zwangerschaps- en bevallingsuitkering die wordt uitgevoerd door het UWV. Het is bedoeld om het inkomensverlies op te vangen tijdens de periode dat je niet kunt werken vanwege je zwangerschap en de kraamtijd. Je kunt het zien als de variant op de uitkering die werknemers in loondienst ontvangen.
Het grote voordeel van de ZEZ is dat het een onafhankelijke regeling is. Het biedt een stabiele basis waar elke zwangere ondernemer in Nederland recht op heeft, ongeacht hoe je je verder hebt verzekerd.
Voor wie is de regeling bedoeld?
Niet alleen ‘klassieke’ ondernemers met een eenmanszaak vallen onder de ZEZ. De doelgroep is breed. Je komt in aanmerking als je op de dag voordat je uitkering ingaat voldoet aan één van de volgende criteria:
-
- Zelfstandig ondernemer of beroepsbeoefenaar: Je bent freelancer, tekstschrijver, artiest, huisarts of tandarts en je haalt winst uit je onderneming.
- Directeur-grootaandeelhouder (dga): Je werkt voor een onderneming waarin je een aanmerkelijk belang hebt.
- Meewerkend partner: Je werkt mee in de onderneming van je echtgenoot of partner.
- Pgb-zorgverlener: Je hebt een zorgovereenkomst met bijvoorbeeld een familielid.
- Alfahulp of huishoudelijke hulp: Je werkt minder dan vier dagen per week bij particulieren en wordt niet betaald uit een pgb.
Hoogte van de ZEZ-uitkering: wat krijg je op je rekening?
De hoogte van de uitkering is een punt waar veel vrouwen nieuwsgierig naar zijn. De maximale uitkering is gekoppeld aan het wettelijk minimumloon. In 2026 bedraagt het wettelijk brutominimumuurloon € 14,71. Voor een volledige werkweek van 40 uur komt dit neer op een bruto-uitkering van € 588,40 per week (exclusief vakantietoeslag). Hoeveel jij precies ontvangt, hangt grotendeels af van het aantal uren dat je in het voorgaande jaar hebt gewerkt.
Het urencriterium van 1.225 uur
De grens ligt bij 1.225 uur. Heb je in het kalenderjaar voordat je uitkering start minimaal 1.225 uur als zelfstandige gewerkt? Dan ontvang je de maximale uitkering, oftewel 100% van het wettelijk minimumloon. Voor de meeste ondernemers die fulltime werken, is dit criterium goed haalbaar en biedt het een stabiele financiële basis tijdens de 16 of 20 weken van het verlof.
Minder uren of meewerkend partner?
Heb je minder dan 1.225 uur gewerkt? Dan valt de uitkering lager uit. Het UWV berekent de hoogte dan op basis van je winst in het voorgaande kalenderjaar. Is het gemiddelde van je inkomsten over de afgelopen 5 jaar hoger? Dan wordt er met dat bedrag gerekend. Voor meewerkend partners zonder eigen inkomsten wordt gekeken naar het winstaandeel in de onderneming. De uitkering wordt wekelijks door het UWV uitbetaald, wat prettig is voor de liquiditeit van je onderneming en je privégeldzaken terwijl jij herstelt van de bevalling.
Duur van de uitkering en het verlof
Je hebt recht op een verlofperiode van minimaal 16 weken. Verwacht je een tweeling? Dan erkent de wet dat dit fysiek zwaarder is. Je hebt dan recht op minimaal 20 weken uitkering.
Wanneer stop je met werken?
Je mag zelf de startdatum van je uitkering kiezen binnen een bepaald tijdvak:
-
-
- Eenling: Start tussen de 6 en 4 weken voor de dag na je uitgerekende datum.
- Meerling: Je kunt eerder stoppen, namelijk tussen de 10 en 8 weken voor de dag na de vermoedelijke datum.
-
Hoe en wanneer vraag je de ZEZ-uitkering aan?
Het aanvragen van de ZEZ-uitkering doe je eenvoudig online door in te loggen op Mijn UWV. Het ideale moment voor je aanvraag ligt tussen de 4 en 2 weken vóór je gewenste startdatum. Deze datum kies je zelf: bij een eenling ligt de start tussen de 6 en 4 weken voor de dag na je uitgerekende datum, en bij een meerling tussen de 10 en 8 weken van tevoren. Mocht je door de drukte de termijn uit het oog verliezen, dan is er geen man overboord; je kunt de uitkering tot maximaal één jaar met terugwerkende kracht aanvragen. Zorg dat je de volgende gegevens bij de hand hebt wanneer je de aanvraag start:
-
-
- Je burgerservicenummer (BSN).
- De uitgerekende bevallingsdatum.
- Een digitale kopie van de zwangerschapsverklaring van je verloskundige of huisarts.
- Je inkomensgegevens (zoals vermeld op je Aangifte Inkomstenbelasting) en een overzicht van je gewerkte uren.
- Informatie over eventuele vervanging die je hebt geregeld.
-
Wanneer hoor je of de uitkering is toegewezen?
Nadat je de aanvraag hebt ingediend ontvang je binnen twee weken een ontvangstbevestiging. De definitieve beslissing laat meestal iets langer op zich wachten en ontvang je doorgaans binnen twee weken ná de door jou gekozen startdatum van de uitkering. Heb je de aanvraag pas gedaan nadat je verlof al was begonnen? Dan geldt er een andere termijn en hoor je binnen acht weken na je aanvraag of de uitkering is toegekend. Je vindt dit bericht, net als de rest van de correspondentie, veilig in je persoonlijke omgeving op Mijn UWV.
Bijzondere situaties
Mag je doorwerken tijdens je ZEZ-periode?
Ja, dat mag! Dit is een uniek voordeel voor zelfstandigen. Als je tijdens je uitkeringsperiode toch een klein project wilt afronden, heeft dit geen gevolgen voor de hoogte van je ZEZ-uitkering. Let er wel op dat je tijdig de voortekenen van de bevalling herkent en je rust pakt.
Ziekenhuisopname van je baby
Soms verloopt de start anders en moet je baby na de bevalling langer dan zeven dagen in het ziekenhuis blijven. In dat geval kun je een verlenging van je verlof en de uitkering aanvragen met maximaal negen weken extra.
Rust in je hoofd, ruimte voor je baby
Het regelen van de ZEZ-uitkering biedt je de zekerheid die je nodig hebt. Als ondernemer ben je gewend om alles zelf te dragen, maar tijdens deze periode mag je leunen op de voorzieningen die er zijn. Terwijl je geniet van je kraamzorg en je nieuwe gezin, hoef je je over de basisinkomsten geen zorgen te maken.
Vergeet ook niet dat je partner mogelijk recht heeft op vaderschapsverlof of ouderschapsverlof, zodat jullie deze bijzondere tijd samen kunnen beleven.
Wat moet je nu doen?
-
- Vraag bij je volgende controle je zwangerschapsverklaring.
- Zet een herinnering in je agenda voor de aanvraag (rond de 30e week).
- Check of je aan de 1.225 uur komt voor de maximale uitkering.
- Dien je aanvraag in en bereid je voor op een welverdiende rustperiode.
Bronnen:
-
Rijksoverheid. (z.d.). Zwangerschap en uitkering voor zelfstandig ondernemers (ZEZ). Geraadpleegd van https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/zwangerschap-en-geboorte/zwangerschapsuitkering-zelfstandige
-
UWV. (z.d.). Zwangerschaps- en bevallingsuitkering (WAZO en ZEZ). Geraadpleegd van https://www.uwv.nl/