Skip to content
Menu
Zwanger werk

Zwangerschapsverklaring

Als je in verwachting bent, komt er veel op je af. Naast alle lichamelijke en emotionele veranderingen is er ook het nodige papierwerk dat je moet regelen voor je werk en je verlof. Een van de documenten waar je waarschijnlijk over hebt gehoord, is de zwangerschapsverklaring. Misschien vraag je je af wat dit precies is, wanneer je het nodig hebt en wat je ermee moet doen. En hoe zit het eigenlijk als je nog een vliegreis gepland hebt en een zogenaamde ‘fit to fly’ verklaring nodig hebt? In deze blog leggen we stap voor stap uit hoe het zit, zodat je precies weet waar je aan toe bent.

Dit artikel is geschreven door:

Minder dan 1 minuut Leesduur minuten

Wat is een zwangerschapsverklaring precies?

Een zwangerschapsverklaring is eigenlijk een heel overzichtelijk document. Het is een kort formulier of een brief die wordt opgesteld door je verloskundige (de zorgverlener die jouw zwangerschap medisch begeleidt) of je huisarts. In dit document staan drie belangrijke feiten: het bevestigt officieel dat je zwanger bent, het vermeldt je verwachte uitgerekende datum en het geeft aan of je in verwachting bent van één kindje of een meerling.

Voor jou en je werkgever is dit document prettig, omdat je hiermee een formeel medisch bewijs van je zwangerschap in handen hebt. Hierdoor kunnen instanties jouw rechten op verlof nauwkeurig en eerlijk berekenen.

Waarvoor gebruik je de zwangerschapsverklaring?

Je hebt dit document nodig om je verlof en uitkering goed te regelen. Als je in loondienst werkt, vraag je je zwangerschapsverlof uiterlijk drie weken voordat je verlof ingaat aan bij je werkgever. Dit is uiterlijk zeven weken voor je uitgerekende datum. Je werkgever vraagt vervolgens voor jou de zwangerschaps- en bevallingsuitkering (ook wel WAZO-uitkering genoemd) aan bij het UWV, zodat je loon gewoon wordt doorbetaald als je met verlof bent. Ben je zelfstandig ondernemer? Dan kun je zelf bij het UWV de speciale ZEZ-uitkering voor zelfstandigen aanvragen.

Je hoeft het document niet op te sturen, wél te bewaren

Het klinkt misschien onlogisch, maar wanneer de uitkering wordt aangevraagd bij het UWV, hoef je de zwangerschapsverklaring niet direct met de aanvraag mee te sturen.

Wat je wél moet doen, is het document heel goed bewaren in je eigen administratie. Je bent namelijk verplicht om de verklaring te bewaren tot één jaar na de einddatum van je zwangerschaps- en bevallingsuitkering. De reden hiervoor is simpel: het UWV voert regelmatig steekproeven uit en kan in dat jaar de verklaring alsnog bij je opvragen om je uitkering te controleren. Het geeft rust als je weet dat je dit document veilig in een map hebt zitten, mocht er ooit naar gevraagd worden.

Vliegen tijdens je zwangerschap en de ‘fit to fly’

Naast de officiële zaken rondom je werk, wil je misschien nog even op vakantie voordat de baby er is. Vliegen tijdens een normale, ongecompliceerde zwangerschap is over het algemeen volkomen veilig voor jou en je baby.

Luchtvaartmaatschappijen hanteren wel bepaalde regels voor zwangere vrouwen. De meeste vliegmaatschappijen staan reizen toe tot 36 weken zwangerschap. Vlieg je in de laatste weken voor je bevalling (bij sommige maatschappijen toegestaan tot 7 dagen voor de uitgerekende datum), dan eist de luchtvaartmaatschappij vaak een officiële medische verklaring van je zorgverlener. In de praktijk wordt dit de ‘fit to fly’-verklaring genoemd. Let op: elke maatschappij heeft net weer andere voorwaarden, dus het is heel verstandig dit vooraf bij je eigen luchtvaartmaatschappij te checken.

Wat betekent vliegen voor jou en je baby?

Tijdens de vlucht bevind je je in een cabine met een iets lagere luchtdruk en een zeer lage luchtvochtigheid (vaak minder dan 25%). Hierdoor kan je hartslag en bloeddruk tijdelijk iets stijgen en kun je je wat sneller kortademig voelen. Maak je geen zorgen om je baby; de foetale bloedsomloop zorgt ervoor dat je kindje heel goed beschermd blijft tegen deze lichte daling in zuurstof in de cabine.

Omdat je bloed wat geconcentreerder kan worden door de droge lucht en doordat je langer stilzit, heb je als zwangere wel een iets verhoogd risico op trombose (het ontstaan van een bloedstolsel in de aderen). Gelukkig kun je hier zelf makkelijk iets aan doen:

  • Kies bij voorkeur een stoel aan het gangpad, zodat je makkelijk regelmatig even kunt rondlopen en rek- en strekoefeningen kunt doen.
  • Drink voldoende water. Goed gehydrateerd blijven is niet alleen prettig voor jezelf, maar het is ook heel belangrijk voor een goede doorbloeding van de placenta, zodat je baby goed gevoed en zuurstofrijk blijft.

Samenvattend

Zowel de zwangerschapsverklaring als een ‘fit to fly’ zijn uiteindelijk vooral praktische administratieve stappen. Vraag de zwangerschapsverklaring op tijd aan bij je verloskundige of huisarts en bewaar hem veilig in je eigen administratie tot een jaar na afloop van je uitkering.

Ga je nog vliegen? Controleer dan de specifieke regels van jouw luchtvaartmaatschappij, blijf in beweging in het vliegtuig en drink genoeg water. Door deze zaken op tijd af te vinken, creëer je ruimte en rust in je hoofd. 

Bronnen

  • De Gynaecoloog. (z.d.). Zwanger en bevallen. Geraadpleegd op 22 mei 2026.
  • De Jonge, A., Verhoeven, C., Feijen-de Jong, E., Van Dillen, J., & Bakker, P. (2025). Praktische verloskunde (15e, herziene druk). Bohn Stafleu van Loghum.
  • FNV. (z.d.). Zwanger of jonge ouder. 
  • Rijksoverheid. (z.d.). Hoe kan ik zwangerschapsverlof en een zwangerschapsuitkering aanvragen? 
  • Rijksoverheid. (z.d.). Zwangerschapsverlof en bevallingsverlof. Geraadpleegd op 22 mei 2026.
  • UWV. (z.d.). Rechten en plichten met een zwangerschaps- en bevallingsuitkering. 
  • UWV. (z.d.). Zwangerschapsverklaring. 
Renate Sal Avatar

Renate Sal

Verloskundige in opleiding

Als verloskundige in opleiding én moeder van drie kinderen combineer ik medische vakkennis met de nuchtere praktijk van het moederschap. Voor Zwangerennu.nl schrijf ik op basis van de officiële literatuur van de opleiding tot verloskundige en de meest actuele medische richtlijnen. Mijn missie? Jou als (aanstaande) moeder voorzien van betrouwbare, wetenschappelijk onderbouwde informatie met een eerlijke en realistische blik op deze bijzondere periode.

Areas of Expertise: Verloskunde
Gebaseerd op medische bronnen en de nieuwste richtlijnen

Inhoud