Skip to content
Menu
Voortekenen bevalling

Voortekenen bevalling; hoe herken je het begin?

De laatste weken van de zwangerschap zijn vaak een tijd van wachten, opletten en een beetje ongeduld. Je lichaam voelt zwaarder en bij elk pijntje of krampje vraag je je waarschijnlijk af: is dit het? Het is heel normaal dat je onzeker bent over wat je precies zult voelen. Hoewel geen enkele geboorte hetzelfde verloopt, zijn er duidelijke voortekenen van de bevalling die aangeven dat je lichaam zich klaarmaakt voor de komst van je baby. In dit artikel leggen we je uit welke signalen je kunt verwachten, wat het verschil is tussen voorweeën en het echte werk, en wat er in je lijf gebeurt.

Dit artikel is geschreven door:

Leesduur 4 minuten

Indaling en fysieke veranderingen

Vaak merk je in de laatste maand al de eerste veranderingen. Je baby zakt naar beneden en komt met het hoofdje in contact met de baarmoedermond (de cervix). Dit noemen we indaling. Voor jou kan dit dubbel voelen. Enerzijds krijg je wat meer lucht, anderzijds zorgt het hoofdje voor een drukkend gevoel op je schaambeen en moet je vaker plassen. Omdat de banden waaraan de baarmoeder hangt (ligamenten) oprekken, kun je pijn ervaren in je rug, onderbuik en liezen. Je wordt wat minder mobiel; zie het als het lichaam dat aangeeft dat het tijd is om rustiger aan te doen.

Het rijp worden van de baarmoedermond

Aan de binnenkant gebeurt er ondertussen ook veel. In de laatste weken vinden er biochemische processen plaats die de baarmoedermond laten ‘rijpen’. Waar deze eerst stevig en gesloten was, wordt hij nu weker, soepeler en verplaatst hij zich naar het midden van het baringskanaal.

Er vinden hierbij twee processen plaats: het verstrijken, waarbij het bovenste deel van de baarmoedermond wordt opgenomen in de baarmoeder, en het ontsluiten, waarbij de opening groter wordt. Krijg je je eerste kindje? Dan verstrijkt de baarmoedermond vaak eerst volledig voordat de ontsluiting begint. Bij een volgende bevalling gebeurt dit vaak tegelijkertijd. Het is zelfs mogelijk dat je bij een tweede of derde kindje al wekenlang enige ontsluiting hebt zonder dat je weeën hebt.

Verlies van slijm en bloed (Tekenen)

Misschien heb je de term ‘tekenen’ wel eens gehoord. Dit verwijst naar het verliezen van slijm, vaak vermengd met een beetje bloed. Dit gebeurt doordat de vliezen loskomen van het baarmoederslijmvlies wanneer de baarmoedermond verandert. Hierbij komt de slijmprop, die de baarmoeder tijdens de zwangerschap heeft afgesloten, naar buiten. Dit kan tegelijk gebeuren met weeën, maar ook al enkele dagen daarvoor. Het is een signaal dat de bevalling aanstaande is, maar het zegt niet direct dat het nú gaat gebeuren.

Slijmprop

Bron: mamanaturel

Harde buiken of echte weeën?

Het meest bekende signaal is natuurlijk de wee. Toch kan het onderscheid tussen een ‘valse start’ en het echte begin soms lastig zijn. De baarmoeder is namelijk de hele zwangerschap al actief. Vanaf ongeveer 20 weken kun je al last hebben van ‘harde buiken‘ (Braxton-Hickscontracties).

Bij een valse start zijn de samentrekkingen onregelmatig en zitten er lange pauzes tussen. De pijn blijft op hetzelfde niveau, zit vooral in de onderbuik en de weeën duren kort (30 tot 40 seconden). Belangrijk om te weten is dat deze voorweeën niet zorgen voor ontsluiting.

Wanneer de echte bevalling begint, verandert het patroon duidelijk:

  • Regelmaat en duur: Er is sprake van regelmatige weeën gedurende meer dan een uur, die steeds sneller achter elkaar komen en langer aanhouden (40 tot 60 seconden).
  • Toenemende kracht: De pijn neemt toe in intensiteit en straalt vaak uit naar de onderbuik, de rug en soms de bovenbenen.
  • Effect: Deze krachtige weeën zorgen daadwerkelijk voor het verstrijken en ontsluiten van de baarmoedermond.

Het breken van de vliezen

In films begint de bevalling bijna altijd met het breken van de vliezen, maar in de realiteit start slechts 10% van de bevallingen op deze manier. Bij de meeste vrouwen breken de vliezen pas tijdens de weeën. Als ze breken, merk je dit door plotseling vochtverlies dat je niet kunt ophouden. Normaal vruchtwater ruikt zoetig en is helder, soms met wat witte vlokjes. Twijfel je of het vruchtwater, urine of afscheiding is? Vruchtwater komt vaak meer op gang als je beweegt of perst. Je kunt dit testen door de druk in je buik te verhogen: blaas bijvoorbeeld krachtig op de rug van je hand of pers zachtjes. Ook even wiebelen met je heupen kan helpen. Als er dan vocht (met vlokjes) blijft lopen, zijn je vliezen waarschijnlijk gebroken.

Nesteldrang en emotionele voorbereiding

Misschien merk je dat je in de laatste weken ineens een enorme behoefte voelt om alles op orde te brengen en schoon te maken. Dit staat bekend als ‘nesting’ of nesteldrang. In de laatste zes weken van de zwangerschap vinden er in je hersenen veranderingen plaats die je voorbereiden op het moederschap. Je wordt waakzamer en je beschermingsdrang neemt toe. Je kunt dit zien als een emotionele en cognitieve voorbereiding die vergelijkbaar is met verliefdheid; je brein maakt zich klaar voor de zorg en overleving van je baby. Hoewel dit geen direct startsignaal is zoals het breken van de vliezen, is het wel een duidelijk teken dat je in de laatste fase bent beland.

Vertrouw op je gevoel

Het lichaam zit slim in elkaar en geeft stap voor stap signalen af dat je kindje eraan komt. Probeer ondanks de spanning te vertrouwen op dit proces. Heb je twijfels over wat je voelt, ben je ongerust of denk je dat de bevalling echt is begonnen? Bel dan altijd even met je verloskundige. Zij zijn er om je te begeleiden en je gerust te stellen.

Bronnen

  • Bakker, R., & van der Hulst, L. (2025). Praktische verloskunde (5e herz. druk). Bohn Stafleu van Loghum.
  • Blackburn, S. T. (2023). Maternal, fetal, & neonatal physiology: A clinical perspective (6th ed.). Elsevier.
  • Widmaier, E. P., Raff, H., & Strang, K. T. (2023). Vander’s human physiology: The mechanisms of body function (16th international student ed., eBook). McGraw-Hill Education.
  • World Health Organization. (2018). Intrapartum care for a positive childbirth experience. WHO Press. 
  • Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen (KNOV). (2021). Richtlijn: Fysiologische baring. KNOV.

Dit artikel is geschreven door: 

Renate Sal

Als verloskunde in opleiding én moeder van drie kinderen heb ik een passie ontwikkeld voor alles wat met zwangerschap en geboorte te maken heeft. Deze passie heb ik vertaald naar het online platform Zwangerennu.nl, waar ik mijn kennis, studie-inzichten en persoonlijke ervaringen deel. Mijn doel is om (aanstaande) moeders te ondersteunen, te informeren en met een nuchtere blik te begeleiden tijdens deze bijzondere periode in hun leven.

Inhoud