Hooikoorts en antihistamine tijdens de zwangerschap: wat is veilig?

Waarom je neus sneller dicht zit (ook zonder pollen)

Misschien merk je dat je neus niet alleen opspeelt als er pollen in de lucht hangen. Veel vrouwen hebben tijdens de zwangerschap last van een chronisch verstopte neus, zelfs als ze niet allergisch zijn, wat alles te maken heeft met hormonen en de doorbloeding in je lijf. Zo zorgt het hormoon oestrogeen voor een betere doorbloeding (hyperemie) van de slijmvliezen, waardoor deze in je neus opzwellen en meer slijm aanmaken.

Tegelijkertijd laat progesteron de bloedvaatjes ontspannen en wijder worden, waardoor er meer bloed in de neusvaten blijft ‘hangen’. Daarnaast speelt ook het ‘placentair groeihormoon’ een rol door de groei van het neusslijmvlies extra te stimuleren. Tot slot kan er sprake zijn van een zogeheten ‘subklinische allergie’: dit betekent dat je normaal gesproken nauwelijks klachten hebt, maar dat je door veranderingen in je immuunsysteem tijdens de zwangerschap plotseling wél gevoelig wordt voor allergenen.

Meer dan alleen niezen

De zwelling in de slijmvliezen blijft soms niet beperkt tot een verstopte neus. Omdat alles in je hoofd met elkaar in verbinding staat, kun je ook andere klachten ervaren. Zo zitten de bloedvaatjes in je neus voller waardoor de druk toeneemt en ze makkelijker kunnen knappen; schrik dus niet van een bloedneus, want dit komt puur door die extra doorbloeding. Verder kan de zwelling doorlopen naar de buis van Eustachius, waardoor je oren dicht kunnen zitten of ‘geblokkeerd’ aanvoelen, en kunnen zelfs je stembanden wat opzwellen met heesheid, kraken of een lagere stem als gevolg. Doordat de doorgang in je neus en keel hierdoor wat nauwer is, kun je ’s nachts bovendien gaan snurken, wat niet alleen vervelend is voor je partner, maar ook je eigen nachtrust kan verstoren.

Medicijnen: Antihistamine en neussprays

Als je veel last hebt, wil je daar natuurlijk iets aan doen. Maar wat is wijsheid als het gaat om medicatie? Hieronder zetten we de medische richtlijnen op een rij. 

Antihistamine tijdens de zwangerschap

Antihistaminica zijn middelen die de allergische reactie onderdrukken. De meeste van deze middelen worden niet geassocieerd met aangeboren afwijkingen. Toch is het advies om voorzichtig te zijn:

• Gebruik ze liever alleen als het echt nodig is en voor een korte periode.
• Er is één specifiek middel, Terfenadine, dat je beter kunt vermijden. Dit middel wordt mogelijk gelinkt aan polydactylie (extra vingertjes of teentjes) bij de baby.
• Het middel Cromoglicaat (soms ook gebruikt bij astma) staat bekend als een veiligere optie zonder significante risico’s.

Neussprays

Bij neussprays die de neus openen (decongestiva), is het belangrijk om strikt op de tijdsduur te letten. Gebruik deze sprays niet langer dan 3 tot 5 dagen. Als je ze langer gebruikt, kun je last krijgen van een ‘rebound effect’: zodra je stopt, komt de verstopping nog heftiger terug. 

Belangrijk: Overleg altijd even met je huisarts of verloskundige voordat je naar de apotheek of drogist gaat. Omdat je lichaam nu anders werkt, kan ook de werking van medicijnen soms net even anders zijn.

Wat kun je doen zonder medicijnen?

Zonder medicijnen kun je gelukkig ook al veel doen om klachten te verlichten. Het regelmatig spoelen van de neus met een zoutoplossing helpt om slijm te verwijderen en de slijmvliezen te kalmeren; dit kan met een kant-en-klare oplossing of met een zelfgemaakte zoutoplossing. Daarnaast kunnen neusspreiders, zoals pleisters of clips die de neusvleugels iets openhouden, helpen om de ademhaling te vergemakkelijken. Vooral ’s nachts kan dit zorgen voor meer lucht en een betere nachtrust.

Tot slot

Een verstopte neus en hooikoorts kunnen je zwangerschap behoorlijk vermoeiend maken, zeker als het je slaap verstoort. Weet dat de klachten, waaronder de zwelling en eventuele bloedneuzen, meestal direct gerelateerd zijn aan de zwangerschap en na de bevalling weer verdwijnen. Twijfel je over de ernst van je klachten of over welke medicatie je mag pakken? Raadpleeg dan altijd even je zorgverlener.